गुरुवर्य सप्तरंगी परिपाठ

🌸🌷🌸🌷🌸🌷🌸🌷
------------------------------------------ 
  🎄 *आजचा परिपाठ🎄
-----------------------------------------
         🔅 *पंचांग* 🔅
 तिथी - माघ चतुर्थी
 पक्ष - कृष्ण
 शके - १९४७
 नक्षत्र :  उत्तरा
 सूर्योदय - ७ वा.०८ मि.
 सूर्यास्त - ६ वा.२८ मि.
 दिनांक - ५ /२ /२०२६
 वार - गुरुवार 
 महिना : फेब्रुवारी
------------------------------------------
      🔅 *सुविचार* 🔅
आयुष्यात भावनेपेक्षा कर्तव्य मोठे असते.
In life, duty is greater than emotion
------------------------------------------
       🔅 दिनविशेष 🔅 
५ फेब्रुवारी महत्वाच्या घटना :
२००४: पुण्याची स्वाती घाटे बुद्धिबळातील वूमन ग्रँडमास्टर झाली.
२००३: भारताने २००२ मध्ये सोडलेल्या
पीएसएलव्ही सी-४ या हवामानविषयक उपग्रहाला अंतराळवीर कल्पना चावलानाव देण्यात आल्याची पंतप्रधान अटलबिहारी वाजपेयी यांची घोषणा.
५ फेब्रुवारी जन्मदिन: 
 १९७६: अभिषेक बच्चन - भारतीय अभिनेते
१९४८: नीला सत्यनारायणन - महाराष्ट्रातील पहिल्या महिला राज्य निवडणूक आयुक्त 
१९३६: बाबा महाराज सातारकर - भारतीय कीर्तनकार
१९३३: गिरीजा कीर - लेखिका आणि कथाकथनकार
१९२४: दुर्यसामी सायमन लौरडुसामी - भारतीय कार्डिनल 
१९१९: खुर्शिद आलम खान - भारतीय राजकारणी 
१९१४: शंकर गोपाळ तुळपुळे - प्राचीन मराठी भाषेचे गाढे व्यासंगी, संत वाङ्मयाचे अभ्यासक व संशोधक 
१९०५: अच्युतराव पटवर्धन - स्वातंत्र्यसैनिक, विचारवंत, तत्त्वचिंतक आणि सामाजिक कार्यकर्ते 
५ फेब्रुवारी निधन :
२०२३: जनरल परवेझ मुशर्रफ - पाकिस्तानचे १० वे राष्ट्राध्यक्ष 
२०२३: टी. पी. गजेंद्रन - भारतीय चित्रपट दिग्दर्शक आणि अभिनेते
२०१०: सुजित कुमार - चित्रपट अभिनेते व निर्माते 
-----------------------------------------
         🔅 *बातम्या*🔅 
शिवसेना शिंदे गटाचे आमदार सुहास बाबर यांनी राज्याचे मुख्यमंत्री देवेंद्र फडणवीस यांचा एकेरी उल्लेख केला होता. याच मुद्यावरुन मंत्री गिरीश महाजन यांनी पहिली टर्म शेवटची ठरु नये, अशी प्रतिक्रिया दिली आहे.

धुरंधर, बॉर्डर २ या सिनेमांच्या गर्दीतही 'क्रांतीज्योती विद्यालय: मराठी माध्यम' या मराठी सिनेमानं बॉक्स ऑफिसवर चांगली कमाई केली आहे.

घोडेगाव: घोडेगाव (ता आंबेगाव) येथील एकात्मिक प्रकल्प
आदिवासी कार्यालयातील ड्रायव्हर म्हणून काम करणारे आबूबकर उस्मान काठेवाडी हे 36 वर्षांनंतर सेवानिवृत्त झाले .यांना सन्मानाने प्रकल्पा अधिकारी प्रदीप देसाई यांनी गाडी चालवून आपल्या घरी सोडले घरी सोडले. हा प्रसंग सर्व कर्मचाऱ्यांना मन हेलावून टाकणारा होता.

CTET Exam Schedule 2026:
उमेदवारांनो लागा तयारीला ! CTET 2026 परीक्षा आता दोन दिवस चालणार, CBSE कडून सुधारित वेळापत्रक जाहीर

हर्षाली थविल-चौधरी कल्याण-डोंबिवलीच्या नव्या महापौर; राहुल दामले उपमहापौर
------------------------------------------
  🎄 **व्यक्तीविशेष* 🎄 
 🔅अच्युतराव पटवर्धन🔅
 अच्युतराव पटवर्धन (फेब्रुवारी ५,  १९०५ - ऑगस्ट ५, इ.स. १९९२) हे स्वातंत्र्य चळवळीतील भूमिगत पद्धतीने काम करणारे नेते होते.त्यांचा जन्म ५ फेब्रुवारी १९०५ रोजी झाला.
नगरचे प्रतिथयश वकील हरी केशव पटवर्धन यांच्या सहा मुलांपैकी दुसरे अपत्य असलेले अच्युतराव आपले काका सीताराम पटवर्धन यांना दत्तक गेले होते. अच्युतरावांचे प्राथमिक शिक्षण नगर मध्ये झाले होते तसेच ते काशी विश्वविद्यालयाचे अर्थशास्त्राचे द्विपदवीधर होते. पश्चिम महाराष्ट्रातील (विशेषतः नगर जिल्ह्यातील) स्वातंत्र्य संग्रामाचे नेतृत्व त्यांनी व त्यांचे थोरले बंधू रावसाहेब पटवर्धन यांनी केले. १९४२ नंतर अनेक वर्षे दक्षिण महाराष्ट्रात भूमिगत राहून यशस्विपणे चळवळीचे कार्य करणारे अच्युतराव इंग्रजांच्या हाती कधीच लागले नाहीत.
अच्युतराव व त्यांचे साथीदार आचार्य नरेंद्र देव, जयप्रकाश नारायण प्रभुतींनी १९३४ साली समाजवादी काँग्रेस पक्षाची स्थापना केली होती पण तो भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस चा उपपक्ष असल्याने तेथे समाजवादाला काही थारा मिळणार नाही हे उमगल्याने त्यांनी १९४७ साली भारतीय समाजवादी पक्ष स्थापन केला.
----------------------------------------
   🎄 *सामान्यज्ञान* 🎄
      आयुर्वेदिक वनस्पती 
         🔅अर्जुन 🔅 
  अर्जुनाची साल पांढरट, किंचित लालसर वर्णाची असते. अर्जुनाच्या सालीचा चटकन तुकडा पडतो. त्यात तंतुमय रेषा नसतात. त्यामुळे त्याचे चूर्ण एकदम गुळगुळीत शंखजिरे चूर्णासारखे असते. अर्जुन वृक्ष ६० ते ८० फूट उंच असणारे तपस्वी ऋषींसारखे उभे असतात. मध्य प्रदेशात अर्जुन वृक्ष हा संरक्षित वृक्ष म्हणून वनखात्याच्या अनुज्ञेविना तोडता येत नाही. विदर्भातील उत्तरेकडील जिल्ह्यात अर्जुनाचे वृक्ष खूप मोठ्या प्रमाणावर आहेत. अर्जुनाला पंख्यासारखी छोटी फळे वा बिया असतात. त्या रुजवून त्यांची रोपे सहज करता येतात. अर्जुनाची झाडे नदी, ओढे यांच्या काठावर उतारावर लावल्यास अधिक चांगली रुजतात. अर्जुनाची सालच प्रामुख्याने औषधी प्रयोगाकरिता वापरली जाते. वजनाने ती हलकी असते, अशी ही साल तुरट रसामुळे घट्ट बनलेली असते.आयुर्वेदानुसार अर्जुनाची साल हृदयरोगावर गुणकारी आहे. तसेच त्याच्या फुलांपासून उत्तम नेत्रांजन बनते. अर्जुनासव व अर्जुनारिष्ठ औषधे सालीपासुन बनवतात. अर्जुनची साल दुधासोबत ही खूप गुणकारी आहे पण ती वैद्यांच्या सल्ल्याने घ्यावी. मुकामार, हाड तुटणे याच्या सालीचा वापर होतो . कमी झालेला रक्तदाब वाढण्यासाठी व हृदयाचे आकारमान वाढले असल्यास अंर्तसालीचा वापर करावा 
------------------------------------------
     🔅 *वाक्प्रचार* 🔅
छाती दडपणे- घाबरून जाणे.
------------------------------------------
         🔅 *म्हण* 🔅
अगं अगं म्हशी, मला कुठं नेशी ?:
एकाच्या चुकीसाठी इतर लोकाना दोष
लावणे.
-----------------------------------------
       🔅इंग्रजी प्रश्न 🔅
1) What is your grandfather name?
Ans : My grandfather name is ......
2)What is your grandmother name?
Ans : My grand mother name is ........
3)What is your uncle name?
Ans : My uncle name is ........
4) What is your aunt name?
Ans : My aunt  name is ........
5) What is your cousin  name ?
Ans : My cousin  name is ........
------------------------------------------
       🎄 *प्रार्थना* 🎄   
   🔅शोधिशी मानवा🔅 शोधिशी मानवा राऊळी मंदिरी 
नांदतो देव हा, आपुल्या अंतरी

मेघ हे दाटती, कोठुनी अंबरी सूर येती कसे, वाजते बासरी रोमरोमी फुले, तीर्थ हे भूवरी दूर इंद्रायणी, दूर ती पंढरी

गंध का हासतो, पाकळी सारुनी वाहते निर्झरी, प्रेमसंजीवनी भोवताली तुला, साद घाली कुणी खूण घे जाणुनी, रूप हे ईश्वरी

भेटतो देव का, पूजनी अर्चनी पुण्य का लाभते, दानधर्मातुनी शोध रे दिव्यता आपुल्या जीवनी आंधळा खेळ हा खेळशी कुठवरी
------------------------------------------
      🔅मनाचे श्लोक 🔅
गणाधीश जो ईश सर्वां गुणांचा।
मुळारंभ आरंभ तो निर्गुणाचा॥
नमूं शारदा मूळ चत्वार वाचा।
गमूं पंथ आनंत या राघवाचा॥१॥

मना सज्जना भक्तिपंथेचि जावें।
तरी श्रीहरी पाविजेतो स्वभावें॥
जनीं निंद्य तें सर्व सोडूनि द्यावें।
जनीं वंद्य ते सर्व भावे करावे॥२॥

प्रभाते मनी राम चिंतीत जावा।
पुढे वैखरी राम आधी वदावा॥
सदाचार हा थोर सांडूं नये तो।
जनीं तोचि तो मानवी धन्य होतो॥३॥

मना वासना दुष्ट कामा न ये रे।
मना सर्वथा पापबुद्धी नको रे॥
मना धर्मता नीति सोडूं नको हो।
मना अंतरीं सार वीचार राहो॥४॥

मना पापसंकल्प सोडूनि द्यावा।
मना सत्यसंकल्प जीवीं धरावा॥
मना कल्पना ते नको वीषयांची।
विकारे घडे हो जनी सर्व ची ची॥५॥
------------------------------------------
     🎄 बडबडगीत  
🔅छडी लागे छमछम 🔅
छम छम छम । छम छम छम छडी लागे छम छम विद्या येई घमघम छम् छम् छम् । छम् छम् छम्
मोठ्या मोठ्या मिशा डोळे एवढे एवढे लाल
दंतोजीचा पत्ता नाही
खप्पड दोन्ही गाल
शाळेमधल्या पोरांना हा वाटे दुसरा यम
तंबाखूच्या पिचकाऱ्यांनी
भिंती झाल्या घाण
पचा पचा शिव्या देई
खाता खाता पान
"मोऱ्या मूर्खा ! गोप्या गद्ध्या !" देती सर्वां दम
तोंडे फिरवा पुस्ती गिरवा
बघु नका कोणी
हसू नका, रडू नका
बोलू नका कोणी
म्हणा सारे एकदम । "ओनमा सिद्धम्"
------------------------------------------
       🎄 समूहगीत 🎄 
   🔅उंच उंच गगनात तिरंगा 
उंच उंच गगनात तिरंगा डौलाने फडकतो हृदयातून जयहिंद, हृदयातून जयहिंद भारतीय सूर एक नांदतो ॥धृ॥ उंच उंच गगनात तिरंगाssss

भारत माता जन्मदायिनी अमृत पुत्रांची राष्ट्रपुरुष घडविता भूमिका तुझी जिजाईची तुझ्या कीर्तीचा अवनीवरती सुगंध दरवळतो || १ ||उंच उंच गगनात तिरंगाssss

नंदनवन तू रम्य मनोहर समग्र विश्वाचे वसुंधरा तू मुळात सुंदर प्रतिक ऐक्याचे आम्रतरू जणू वात्सल्याची नित्य सावली देतो ||2|| उंच उंच गगनात तिरंगाssss

मनमंदिरी स्थान आईला, नित्य आम्ही दिधले उत्थानासाव भारतभूच्या जीवन वेचू आपले तिची कस्तुरी गंधित माती, भाळावर लावतो ||3|| उंच उंच गगनात तिरंगाssss

उंच उंच गगनात तिरंगा डौलाने फडकतो हृदयातून जयहिंद, हृदयातून जयहिंद भारतीय सूर एक नांदतो उंच उंच गगनात तिरंगाssss
-----------------------------------
      🌲 *बोधकथा*🎄   
         🔅अक्कल 🔅
 एक होता श्रीमंत गृहस्थ. आपल्या अलिशान मोटारीतून तो एकदा निघायला फिरायला . त्याची गाडी वाटेत बंद पडली. त्याने खूप प्रयत्न केला, पण ती काही चालू होईना. जवळच सार्वजनिक टेलिफोन होता. त्या टेलिफोनवरून त्याने मेकॅनिकला फोन केला. मेकॅनिक आला. त्याने बोनेट उघडले. हातातल्या हातोडीने योग्य जागी टोला मारला आणि काय आश्चर्य.... गाडी सुरु झाली.

श्रीमंत गृहस्थाला आनंद झाला. त्याने बिल विचारले. मेकॅनिकले ते एकशेएक रूपये सांगितले. साधी हातोडी मारण्याचे बिल एकशेएक रुपये ऐकून तो श्रीमंत  गृहस्थ रागावला. त्याने बिलाचा तपशील मागितला व तो म्हणाला "हातोडी मारण्याचा फार तर एक रुपया होईल."

मेकॅनिक म्हणाला, अगदी बरोबर! हातोडी मारण्याचा एक रुपया पण जी नेमकी कोठे मारावी या अकलेचे बिल शंभर रुपये" 
तात्पर्य : ज्ञानाचे मोल अनमोल असते. जगात अकलेला जास्त किंमत
असते.
------------------------------------------
       🔅 प्रश्नमंजुषा 🔅
१) सहकारी संस्था कोणाला म्हणतात?
उत्तर : लोकांच्या सहकार्यातून निर्माण झालेल्या संस्थांना सहकारी संस्था म्हणतात .
२) लोकांना सार्वजनिक सुविधा कशातून मिळतात?
उत्तर : लोकांनी दिलेल्या करातून त्यांना सार्वजनिक सुविधा मिळतात.
३) खेड्यांचा कारभार कोण करते ? 
उत्तर : खेड्यांचा कारभार ग्रामपंचायत करते. 
४) नगराचा कारभार कोण पाहते?
उत्तर : नगराचा कारभार नगरपालिका पाहते.
५) मोठ्या शहरांचा कारभार कोण पाहते ?
उत्तर: मोठ्या शहरांचा कारभार महानगरपालिका पाहते.
🔸🔸🔸🔸🔸🔸🔸🔸
श्री. कैलास भागवत (सर)
जि.प.प्राथ. शाळा वडगावपान  
ता.संगमनेर जि.अ.नगर 
https://guruvary.blogspot.in/p/blog-page_77.html?m=0
🌺🌷🌺🌷🌺🌷🌺
🔸🔸🔸🔸🔸🔸🔸🔸🔸🔸

42 comments:

  1. एक परिपूर्ण ब्लॉग ...👌👌

    ReplyDelete
  2. अतिशय सुंदर व परिपूर्ण रचना केलेली आहे. अभिनंदन भागवत सर.💐💐👌👌💐💐👌👌

    ReplyDelete
  3. Exllent sir ..

    ReplyDelete
  4. खूप छान सर 👌👌

    ReplyDelete
  5. दैनंदिन परिपाठ उपक्रम हे विद्यार्थ्यांसाठी त्यांच्या भावी आयुष्यातील वाटचालीस नकळत संस्कार प्रदान करत असते,आणि एक सज्जन नागरिक तयार होण्यास याच संस्कारांची अत्यन्त गरज आहे, आणि तेच संस्कार परिपाठ या माध्यमातून आपण देत असतो, तुमचे दैनंदिन परिपाठ आम्हाला खूप उपयुक्त ठरते, thanks bhagwat sir,

    ReplyDelete
  6. आपला परीपाठ इंग्रजी मधून मीळतो का ?

    ReplyDelete
  7. खूप खूप छान माहिती असते...

    ReplyDelete
  8. खूपच सुंदर परिपाठ,,,

    ReplyDelete
  9. खूपच छान दैनिक परिपाठ रचना आहे. प्रत्येक घटकाचा अंतर्भाव आहे.

    ReplyDelete
  10. अतिशय सुंदर व परिपूर्ण रचना केलेली आहे. अभिनंदन भागवत सर.💐💐👌👌💐💐👌👌

    ReplyDelete
  11. खुप छान सर

    ReplyDelete
  12. अतिशय परिपूर्ण असा दैनिक परिपाठ असतो. द्यावेत तेवढे धन्यवाद कमीच आहेत. एक विनंतीवजा सूचना करावीशी वाटते- सुविचार आणि सामान्य ज्ञान प्रश्न यांमध्ये पुनरावृत्ती होऊ नये.

    ReplyDelete
  13. Thank sirji 🙏गुरुवर्य सप्तरंगी परिपाठ शिक्षकांसाठी एक मार्गदर्शक म्हणून काम करत आहे. आपण आपल्या पद्धतीने, कल्पकतेने त्यात बदल करून शाळेत परिपाठ घ्यावा.

    ReplyDelete
  14. कृपया सुविचार व सामान्य ज्ञान मधील प्रश्न सतत तेच तेच येत आहेत, त्यांची पुनरावृत्ती होऊ नये, ही अपेक्षा!

    ReplyDelete
  15. खूप छान आहे

    ReplyDelete
  16. अतिशय सविस्तर व उपयुक्त परिपाठ

    ReplyDelete
  17. अतिशय सुंदर

    ReplyDelete